Fęrsluflokkur: Vķsindi og fręši

Ķsbreiša Sušurskautsins stękkar og stękkar

Įriš 2012 var óvenjulegt į Noršur heimskautinu. Aldei hafši męlst eins lķtil ķs į svęšinu og žaš įr, en hafa veršur ķ huga aš nįkvęmar męlingar hafa ekki stašiš yfir nema ķ ca. 40 įr.

2012 var ekkert hlżrra en sl. 15 įr eša svo, en óvenjulegir vindar į Noršurskautinu munu hafa kurlaš ķsinn og dreift honum sušur į bóginn. Śtlit er fyrir aš meiri ķs verši žetta įriš, eins og fram kemur ķ bloggi Įgśsts H. Bjarnason

S_stddev_timeseries

Ķsinn eykst į Sušurskautinu.

Er Sušurskautiš ekki örugglega į sama hnetti og Noršurskautiš? FootinMouth


mbl.is Noršurķsinn aldrei hörfaš hrašar
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Įhugaveršir stašir - jaršfręšikort af Sušvesturlandi

ĶSOR, Ķslenskar orkurannsóknir heldur śti vefsķšu meš jaršfręšikorti af SV-landi sem sżnir įhugaverša staši. Meš vinstri mśsarsmelli į kortiš, er hęgt aš draga žaš til og fyrir nešan er hęgt aš smella į hina nśmerušu staši til aš fį nįnari upplżsingar.

Żmislegt fleira įhugavert mį finna į žessari vefsķšu, sjį hér:

 http://isor.is/efni/ahugaverdir-stadir-jardfraedikort-af-sudvesturlandi


mbl.is „Eldstöšvarnar eru ólķkindatól“
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Hvaša nęringarfręšingar?

Žetta eru augljóslega nęringarfręšingar į vegum lķfręnt ręktandi bęnda. Žaš hefur marg oft veriš hrakiš aš erfšabętt hveiti, sojabaunir o.s.f.v. séu eitthvaš verri nęringarlega séš.

Og žetta meš "diet" gosdrykki, aš žeir framkalli sykursżki 2.... mér finnst dįlķtiš skrżtiš aš matvęlaeftirlit ķ Evrópu og USA samžykki žessi sętuefni ef žau eru svona hęttuleg. Getur veriš aš žaš sé bull lķka?


mbl.is 9 atriši sem nęringarfręšingar myndu foršast
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Enn bullar Haraldur eldfjallafręšingur

Haraldur Siguršsson eldfjallafręšingur, skrifar afar skemmtilega pistla um jaršfręši og kķki ég reglulega į skrif hans mér til įnęgju og fróšleiks.

Hann bloggar einnig mikiš um loftslagsmįl og viršist aš hluta hafa gert žaš įhugamįl aš lifibrauši sķnu. Augljóst er aš Haraldur er ekki vķsindamašur į žvķ sviši, heldur meira eins og sölumašur į blašagreinum eftir sig.

Og nś sé ég aš eldfjallafręšingurinn  bloggar um žessa frétt um refinn og bullar enn eina feršina um vķsindaleg efni sem hann hefur ekkert vit į. Viršist ekki einu sinni hafa fyrir žvķ aš lesa fréttina almennilega eša kķkja į frumheimildir. Ķ greininni er aušvitaš hvergi minnst į žaš aš refir hafi ekki veriš hér fyrir "litlu ķsöld", heldur einungis aš refir frį nįlęgum noršurslóšum hafi įtt aušveldar um vik aš komast hingaš į žessu kuldatķmabili og žvķ sé erfšaefni ķslenska refsins mun fjölbreyttara ķ dag, en t.d. viš landnįm.

Haraldur hefur nś sżnt af sér žį lķtilmennsku aš loka į athugasemdir mķnar viš pistla sķna og hef ég žó ekki sżnt honum ašra ókurteisi en žį aš draga ķ efa fullyršingar hans um loftslagsmįl. Gerši ég ekki annaš en aš taka undir fjölda athugasemda sömu nótum į bloggi hans. Vęntanlega verša innan tķšar bara fįir śtvaldir jįbręšur sem fį aš gera athugasemdir viš pistla hans.

Mér finnst ekki ósennilegt aš athugasemd mķn į bloggi Įgśsts Bjarnason fyrir nokkrum dögum žar sem ég nefndi Harald, hafi fariš svo fyrir brjóstiš į blessušum manninum aš hann hafi įkvešiš aš śtiloka mig frį bloggi sķnu, sjį HÉR

Ps. Žaš er kaldhęšnislegt aš athugasemd mķn hjį Įgśsti og į bloggi Haraldar er einmitt um žį tilhneigingu loftslagsalarmista aš žagga nišur ķ efasemdarröddum. Įstęšan er einföld eins og fram kemur ķ tilvitnun minni ķ vaštal sem Įgśst bendir į:

"Tragically, policymakers have thrown horrendous amounts of taxpayer money needed for other purposes at solving an unsubstantiated emergency. It is scandalous that so many climate scientists who fully knew that Al Gore had no basis for his irresponsible claims stood mute. Meanwhile, that alarmism has generated billions of dollars more to finance a rapidly growing climate science industry with budgets that have risen by a factor of 40 since the early 1990s. I consider this failure to speak up just as unethical as the behavior of those who put out the false catastrophic claims."

Grķšarlegur fjöldi allskyns vķsindamanna og "ekki" vķsindamanna af żmsu tagi (ekki bara į sviši loftslagsfręša) žiggja lifibrauš sitt śr opinberum sjóšum sem hafa djśpa vasa vegna "matreišslu" žessara ašila sem hafa hagsmuni af žvķ aš įstand og horfur séu sem verstar. Žrżsingur skapast svo frį fjölmišlum sem vita aš ęsifréttir seljast best og žaš hefur svo įhrif į almenning en ekki sķst stjórnmįlamenn sem ausa ķ kjölfariš fjįrmagni ķ rannsóknir.


mbl.is Refur komst į ķsbrś til Ķslands
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

"Afneitunarsinnum" mešal vķsindamanna fjölgar

Žeir sem hafa vogaš sér aš efast um orsök og afleišingu hlżnandi loftslags į jöršinni, eru gjarnan uppnefndir "afneitunarsinnar". Uppnefning af žessu tagi er grķmulaus ašgerš til aš žagga nišur ķ žeim sem spyrja óžęgilegra spurninga um loftslagsmįl.

Ķ nżlegri grein sem birtist ķ The Wall Street Journal og 16 vķsindamenn skrifa undir, er nokkuš hörš gagnrżni į hinn svokallaša "alarmisma", sem viršist hafa rįšiš opinberri umręšu um loftslagsmįl į undanförnum įrum. Ķ greininni segir m.a. eftirfarandi:

"The lack of warming for more than a decade—indeed, the smaller-than-predicted warming over the 22 years since the U.N.'s Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC) began issuing projections—suggests that computer models have greatly exaggerated how much warming additional CO2 can cause. Faced with this embarrassment, those promoting alarm have shifted their drumbeat from warming to weather extremes, to enable anything unusual that happens in our chaotic climate to be ascribed to CO2"

Hlżnunin viršist hafa stöšvast aš mestu sl. įratug, žrįtt fyrir aukiš magn co2 ķ andrśmsloftinu en žį var breytt um įherslur: ... "shifted their drumbeat from warming to weather extremes"

"Alarmism over climate is of great benefit to many, providing government funding for academic research and a reason for government bureaucracies to grow. Alarmism also offers an excuse for governments to raise taxes, taxpayer-funded subsidies for businesses that understand how to work the political system, and a lure for big donations to charitable foundations promising to save the planet."

Greinina alla mį lesa hér og nešst mį sjį vķsindamennina sem kvitta undir.

Ég hef skrifaš nokkur blogg į undanförnum įrum um akkśrat žetta og fengiš bįgt fyrir og m.a. veriš kallašur "afneitunarsinni" og veriš žar meš settur į bekk meš žeim sem afneita žróunarkenningu Darwins.


mbl.is Meira en 200 lįtnir vegna kulda
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Ómar Ragnarsson var sannspįr

"Ķ textanum "Įriš 2012" sem geršur var fyrir 45 įrum og Vilhjįlmur Vilhjįlmsson söng af snilld ķ frįbęrri śtsetningu og hljóšfęraleik hljómsveitar Magnśsar Ingimarssonar var mörgu ótrślegu spįš um įriš 2012..."

Į žessum oršum hefst pistill Ómars žann 30.12 sl. sjį hér .

Lagiš hefur gengiš ķ endurnżjun lķfdaga, nżr texti eftir Ómar og sonur Villa Vill syngur. En ķ gamla textanum segir m.a.:

Mig dreymdi ég vęri giftur žeirri sömu sem ég er.

Hśn sagši: "Ó, mér leišist žetta barnaleysi hér."

Ég geršist nokkuš brįšur og vildi bęta śr žvķ strax.

"Nei, bķddu", sagši hśn, góši, "viš notum pillur nś til dags."

Įriš 2012 er runniš upp og nś framleiša vķsindamenn sęši! Happy


mbl.is Vķsindamenn framleiša sęši
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Vķsindaleg löghyggja

Nįttśran og lögmįl hennar huldi myrkriš svart.

Drottinn sagši: “Verši Newton”,  og allt varš sķšan bjart.

(Žorsteinn Vilhjįlmsson, Heimsmynd į hverfandi hveli, 1987)

Ég er aš lesa Skipulag alheimsins en hśn skiptist ķ eftirfarandi kafla:

  • Formįli žżšenda
  • Leyndardómar tilverunnar
  • Lögmįlin rįša
  • Hvaš er raunveruleiki?
  • Mismunandi sögur
  • Kenningin um allt
  • Aš velja alheim
  • Kraftaverk?
  • Skipulag alheimsins
  • Oršskżringar

Bókin er 190 blašsķšur, skrifuš į alžżšlegu mįli höfundarins Stephen Hawking sem ķslenskum žżšendum verksins hefur tekist aš koma afar vel til skila. Um vķsndalega löghyggju er fjallaš ķ 3. kafla bókarinnar, "Lögmįlin rįša" og er žar vitnaš ķ marga forna vķsindamenn og heimspekinga frį įrdögum mannsins ķ slķku sżsli og fram į okkar dag. Ķ žessum kafla og raunar ķ bókinni allri, eru fęrš góš rök fyrir žvķ aš kraftaverk af Gušlegum toga séu einfaldlega ekki til. Ég ętla žó aš leyfa mér aš halda įfram ķ žį von aš žar skjįtlist vķsindamönnunum hrapalega,  meš hinum "žęgilegu rökum", aš vegir Gušs séu órannsakanlegir. Joyful

Meš vķsindalegri löghyggju eru einnig fęrš fram athyglisverš rök fyrir žvķ aš "frjįls vilji"sé ķ raun ekki til, žvķ allt sem gerist er bundiš lögmįlum. Mannshugurinn, ž.e. heilinn, er bundinn sömu lögmįlum og efnisheimurinn, žvķ hann er jś ekkert annaš en efni. Ķ kaflananum segir m.a. eftirfarandi:

"Hefur fólk frjįlsan vilja? Ef svo er, hvar skyldi hann žį hafa komiš fram ķ žróun lķfsins? Hafa blįgręnir žörungar eša bakterķur frjįlsan vilja eša er hegšun žeirra sjįlfvirk og undir stjórn vķsindalegra lögmįla? Hafa eingöngu fjölfrumungar frjįlsan vilja eša eingöngu spendżr? Viš höldum kannski aš simpansar fari aš frjįlsum vilja sķnum žegar žeir japla į banönum, eša kötturinn žegar hann rķfur gat į sófann žinn. En hvaš um hringorm aš nafni Caenorhabditis elegans - einfalda lķfveru sem er ašeins gerš śr 959 frumum? Hann hugsar lķklega aldrei meš sér,

 "hśn er bżsna bragšgóš bakterķan, sem ég boršaši įšan"

Žrįtt fyrir žaš hefur hann įkvešinn smekk fyrir mat og sęttir sig annaš hvort viš lķtt freistandi mįlsverš eša leitar sér aš einhverju betra, allt eftir žvķ hvaš nżleg reynsla bżšur honum. Er hann meš žvķ aš beita frjįlsum vilja?"

Pęliš ķ žvķ Cool


Skipulag alheimsins

skipulag-alheimsinsNżlega var gefin śt bókin Skipulag alheimsins ķ žżšingu Baldurs Arnarssonar og Einars H. Gušmundssonar, en höfundur bókarinnar er enginn annar en Stephen_Hawking įsamt Leonard_Mlodinow .

 Stjörnufręšivefurinn bloggar um śtgįfu bókarinnar, en žar kemur fram aš ķslenskir bókaśtgefendur vildu ekki gefa bókina śt. Žżšendurnir tóku žvķ į sig fjįrhagslega įhęttu og gįfu žeir śt bókina sjįlfir. Žetta er lofsvert framtak og ég skora į unnendur rita af žessu tagi aš lįta žessa bók ekki fram hjį sér fara. Sjįlfur pantaši ég mér eintak af vefnum um helgina, hér į ašeins 3.990 kr.  og fékk hana ķ hendur ķ dag.

Ég hlakka til aš lesa bókina en viš  fyrstu flettingar sé ég aš hśn er skemmtilega upp sett, meš slatta af myndum og hśmorinn er heldur ekki langt undan, žvķ einnig eru nokkrar myndaskrķtlur ķ bókinni. Ein er svona:

Tveir menn eru kynntir ķ samkvęmi meš žessum oršum:

 "Žiš eigiš svolķtiš sameiginlegt. Dr. Davis hefur uppgötvaš ögn sem engin hefur séš og prófessor Higbe hefur uppgötvaš vetrarbraut sem engin hefur augum litiš". Joyful


mbl.is Hįžróaš vélmenni sent til Mars
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Ķmyndunarafl er mikilvęgara en žekking

"Ķmyndunarafl er mikilvęgara en žekking. Žekking er takmörkuš en ķmyndunarafliš spannar alheiminn" - Albert Einstein (1879-1955)

Ég hef haft žessa tilvitnun ķ Einstein ķ höfundarboxinu hjį mér frį stofnun žessa bloggs įriš 2007. Mér finnst athyglisvert aš žessi mikli hugsušur hafi sagt žetta. Žaš er dżpt ķ žessu.

Albert_Einstein_HeadEn varšandi afstęšiskenninguna... sem ég hef ekki nokkurn skilning į, Žarf žessi uppgötvun endilega aš kollvarpa henni? Samkvęmt kenningunni getur enginn hlutur fariš hrašar en ljósiš.

"Grunnhugmyndin į bakviš bįšar kenningarnar, almennu afstęšiskenningunni og žeirri takmörkušu er sś aš tveir athugendur ķ sitthvoru tregšukerfinu męla mismunandi hraša og vegalengd į sama hlutnum en öll ešlisfręšilögmįl eru óbreytt į milli tregšukerfa. Ž.e.a.s. męlendur ķ tveim mismunandi tregšukerfum męla kannski mismunandi hröšun į hlut en krafturinn į hlutinn fylgir samt sem įšur 2. lögmįli Newtons F = ma " ( Wikipedia )

Ég spyr žvķ eins og fįvķs kona ķ barnsnauš, getur žetta ekki stašiš įfram, nema ķ stašinn fyrir ljósiš, sé žaš fiseindin sem fer hrašst?


mbl.is Fiseindir feršast hrašar en ljósiš
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Algengur misskilningur um aspir

Alaskaaspir (populus tricocarpa) henta illa sem götutré, einfaldlega vegna žess aš ašstęšur bjóša yfirleitt ekki upp į žaš rżmi sem ręturnar žurfa. Ef grafin er nęgjanlega djśp og vķš hola fyrir öspina, žį hafa ręturnar enga įstęšu til aš rjśka um vķšan völl ķ leit aš nęringu. Žetta į viš allstašar, einnig ķ heimagöršum.

Ef alaskaösp er gróšursett ķ grunnan moldarjaršveg sem liggur į malarefni, er vošinn vķs. Ef skólplagnir eru oršnar gamlar og śr sér gengnar, žį er lķklegra en ekki aš rętur asparinnar gangi endanlega frį žeim. Sömuleišis ef hśsgrunnar eru sprungnir žį geta rętur asparinnar leitaš ķ sprungurnar og gert enn meiri skaša.

Fólk žarf hins vegar ekki aš hafa įhyggjur af žvķ aš asparrętur eyšileggi nżjar skólplagnir eša geri innrįs ķ gallalausa hśsveggi og grunna. Mašur heyrir stundum hįlfgeršar tröllasögur um skašsemi af völdum aspa sem eiga ekki viš rök aš styšjast.

Ef jaršvegurinn er djśpur og frjór, žį žarf ekki aš hafa įhyggjur af öspum.


mbl.is Aspirnar eyšilögšu ekki hitalagnir
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Nęsta sķša »

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband